Het klinkt
misschien vreemd, maar ik schreef een mail naar een dode, aan
uitgever-auteur-historicus Arnold Eloy. Het was niet de eerste keer dat ik dat
deed: mijn vader en zus kregen ook al (onverstuurde) mails. Aan Arnold drukte
ik op ‘verzenden’, want ik dacht: je weet maar nooit. Ik kreeg ook een antwoord:
adres niet gevonden. Address rejected. Hoopte ik op een wonder?
Neen, ik wist heel goed dat Arnold op nieuwjaarsdag al drie jaar dood is, dat hij niet zou antwoorden... en ik geloof niet in geesten Maar ik
dacht: misschien nam iemand zijn enorme boekencollectie over, waartussen ook vijf van mijn boeken zitten? Niet dus. Alle contact is verbroken, gedaan,
afgesloten. En dat hoort ook zo voor mailadressen van mensen die overleden
zijn.

Wat bezielde me toch om die boeken-, kunst- en cultuurliefhebber,
ook historicus, uitgever en publicist te mailen? In geesten en spoken geloof ik
niet. Ik denk dat het gewoon een laat eerbetoon was voor alles wat deze
veelzijdige duizendpoot deed bewegen, instigeerde, inspireerde, organiseerde en
presteerde. Ik heb hem slechts tussen 2018 en 2021 enkele keren ontmoet: die magere
man met brilletje, ringbaardje, grijs haar, die het slechts over één onderwerp
had: boeken, boeken, boeken, nieuwe maar ook oude en alles erin en errond. Beetje
guitig was hij ook. Lichtjes in zijn ogen bij het vertellen van ontelbare weetjes
en verhalen over recente vondsten en wetenschappelijke ontdekkingen,…
BOEKEN
Arnold Eloy leefde vele levens: het laatste als
antiquaar, tussendoor als KBOV-lid, vals kunstgaleriehouder in
Sint-Martens-Latem (waar hij woonde), en vroeger als bezieler en medestichter
van Objectief ’70, Muzekot en WESP in Veurne, waar hij werd geboren.
Maar zijn grootste liefde sinds jaar en dag waren
boeken. Liefst wetenschappelijke boeken, over mens, natuur en wetenschap. Zijn
geloof in het papieren boek was rotsvast, zijn kennis van zaken over zijn en
andere boeken ongelooflijk, maar zijn financiën, kon hij moeilijk de baas.
Typisch voor denkers, idealisten en dromers?
Arnold was een gedreven man, auteur én uitgever. Auteur
was hij van o.m. ‘Een vizie op de dood’, ‘Gentse penningen’, ‘Oud
landbouwgereedschap’, ‘De schoorsteenveger’, ‘Willibrord en Bonifacius’, enz. En
hij was een onalledaagse kleine onafhankelijke uitgever van wetenschappelijke boeken
(maar een lijst vind ik nergens). Boeken die moeilijker de weg naar een publiek
vinden maar die hij een kans gaf. Daarom zet ik hem het liefst in de bloemen, maar
omdat dit niet meer kan, enkel in de aandacht en ik geef hem een ster.
BOEKLIEF
Tegen alle stromen in probeerde deze doorzetter zovele
mogelijk interessante boeken te verzamelen, te vertroetelen, in de kijker te
zetten en te verkopen. Hij deed dat tussen mei 2018 tot eind 2021 in een
antiquariaat Boeklief - de naam alleen al zegt veel over deze mens - waar hij
met veel liefde sprak over zijn ‘kinderen’, zijn boeken, zijn aanwinsten. Of
hij een lief vond en had, weet ik niet, maar zijn liefde voor boeken was
grenzeloos: op het einde van zijn leven had hij zeker 5000 titels.
Ik zie hem nog als ik mijn ogen sluit. Slenterend van
rek tot rek slenterde - fier en met veel uitleg - aaide hij een kaft, een
cover, koos voorzichtig en met een zachte greep een boek, opende het langzaam
en bladerde er bedachtzaam in, terwijl hij als een verliefde puber naar
(vooral) oude letters en woorden staarde… en onophoudelijk in een sneltempo
uitleg gaf.
Zijn antiquariaat in de Koning Albertlaan, bij het
station in Gent, was deels ook een tweedehandsboekwinkel: ik mocht er vijf exemplaren van ‘Het moest maar eens waar zijn’ in consignatie geven. Of ze
verkocht zijn of niet, weet ik niet. Een bericht daarover of bedrag daarvoor
kreeg ik nooit. Maar dat geeft niet. Al vraag ik me wel af waar zijn al zijn 5000
boeken naartoe? Hopelijk hebben ze een warme of bijzondere bibliotheek
gevonden, in een of andere stad, bij een of andere organisatie of een of andere
universiteit? Laat het me weten, lezer, als je het weet.
DUIZENDPOOT

Arnold Eloy was mijn uitgever niet, maar een West-Vlaming die
in Gent bleef plakken, die - sinds 1989 - met zijn uitgeverij ‘Stichting Mens
en Kultuur’, later Mens&Cultuur Uitgevers, wetenschappelijke auteurs kansen
gaf, vooral auteurs die zich verdiepten in de geschiedenis of in de natuur en zochten
naar een meer gespecialiseerd publiek. Zijn ‘Compendium van rituele planten in Europa’ van M. De Cleene uit 1999 werd zelfs vertaald. Hij was ook 40 jaar lang een graag gezien
bestuurslid- lid- bibliothecaris van de Koninklijke Bond van Oost-Vlaamse Volkskundigen
(KBOV), ook door boekbesprekingen voor het magazine Oost-Vlaamse Zanten.
Voor zijn boeken - en de wetenschap - was geen enkele moeite hem te veel: zijn
‘Boeklief’ of een of andere beurs, bv. op de Ajuinlei of in de
Sint-Niklaaskerk. Hij leek onvermoeibaar, maar was het dus niet. Zijn
boekdromen werden op nieuwjaarsdag 2022 geveld door corona. Jammer. Proficiat
voor je rijkgevuld boeken- liefde en leven. Het had veel langer mogen duren…
#boeken #auteur #uitgever #uitgeverij #boekenlief
#boekenliefde #historicus #KBOV